Netflix Orijinal Yapımı Türk Filmlerinde Kültürel Belleğin Araç Olarak Kullanımı: Âşıklar Bayramı Filmi Örneği

Abstract

Dijital yayın platformları, geleneksel gösterim olanaklarına alternatif olarak, kimi zaman alışılmış medya kabullerini tekrar ederek, kimi zaman da bunların dışına çıkarak özgün içerik politikaları geliştirmişlerdir. Bu platformlar, içerik politikalarıyla beyaz perdeyi ekrana, seyirciyi kullanıcıya, anlatıyı ise içeriğe dönüştürerek yeni seyir alışkanlıkları yaratmış ve dijital bir kültür inşa etmişlerdir. Netflix, bir içerik politikası olarak geliştirdiği orijinal yapım üretimleri ile dijital seyir kültürünün inşasına önemli bir katkı sağlamıştır. Orijinal yapım üretimlerle bir tür kültürel aktarım alanı yaratan ve bu yolla yerli ve yabancı izleyici arasında bir bağ kuran Netflix, ülkeler bazında içerik oluştururken kültürel belleği bir araç olarak kullanmaktadır. Çalışmada, orijinal yapım Türk filmi olarak Netflix kütüphanesinde yer alan Âşıklar Bayramı filmi, kültürel aktarım boyutu göz önünde bulundurularak örnekleme dâhil edilmiş ve Juri Lotman’ın kültürel göstergebilim ve Christian Metz’in sinema göstergebilimi yaklaşımları çerçevesinde filmin anlatısındaki kültürel bellek etkisi irdelenmiştir. En kısa ifadeyle çalışmanın temel bulgusu, filmin anlatısına bir içerik politikası olarak yerleştirilen kültürel akışın kültürel belleksizleşmeye zemin hazırladığıdır.

Digital streaming platforms, as alternatives to traditional exhibition practices, have developed distinctive content strategies, at times by reproducing established media conventions, and at other times by departing from them. Through these strategies, they have transformed the cinema screen into the television screen, the spectator into the user, and the narrative into content, thereby cultivating new viewing habits and contributing to the construction of a digital culture. Within this framework, Netflix, through its policy of producing original content, has played a pivotal role in shaping digital viewing culture. Original productions not only function as sites of cultural transmission but also establish a link between local and global audiences. While generating content specific to national contexts, Netflix strategically employs cultural memory as a narrative resource. This study examines the Turkish Netflix original film The Festival of Troubadours (Âşıklar Bayramı), selected as a sample with particular attention to its dimension of cultural transmission. The analysis is conducted through the theoretical perspectives of Juri Lotman’s cultural semiotics and Christian Metz’s film semiotics, focusing on the manifestation of cultural memory within the narrative. The findings suggest that the cultural flow embedded in the narrative as part of Netflix’s content strategy paradoxically facilitates a process of cultural dememorization.