DSpace Arşivi :: Ana Sayfa

İstanbul Gelişim Üniversitesi Kurumsal Açık Erişim Arşivi

DSpace@Gelişim, İstanbul Gelişim Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve yayınların etkisini artırmak için telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.

WoS Yayınları

Scopus Yayınları

TR-Dizin Yayınları

PubMed Yayınları

Makaleler

Kitaplar

Bildiriler

Tezler

Güncel Gönderiler

Otomotiv Üretiminde Çevresel Sürdürülebilirlik Performansının Boylamsal Bir Değerlendirmesi
(İstanbul Gelişim Üniversitesi Yayınları / Istanbul Gelisim University Press, 2025) Duran, Zafer
Amaç: Bu çalışma, otomotiv üretiminde çevresel sürdürülebilirlik performansını işletme düzeyinde boylamsal bir yaklaşımla değerlendirerek hem literatürdeki sınırlılıkları aşmayı hem de uygulayıcılara yönelik stratejik içgörüler sunmayı amaçlamaktadır. Yöntem: Çalışmada, MEREC ve CRADIS yöntemlerinin çift yönlü normalizasyonla geliştirilmiş türevleri olan DNMEREC ve DNCRADIS hibrit bir yapıda kullanılmıştır. Bu sayede performans değerlendirmesi, öznel yargılardan arındırılmış, belirsizliklerin azaltıldığı ve sonuçların güvenilirliğinin artırıldığı nesnel ve duyarlı bir çerçeve içinde gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Çalışmada incelenen çevresel göstergeler arasında atık miktarı, enerji tüketimi ve sera gazı emisyonunun çevresel performans üzerinde en belirleyici etkiye sahip olduğu görülmüştür. Bu göstergelerde yıllar içinde kaydedilen değişimler, çevresel sürdürülebilirlik açısından olumlu bir dönüşüme işaret etmektedir. Performans düzeyleri ise 2019 yılından itibaren genel olarak iyileşme göstermiş; en yüksek performans 2023 yılında elde edilmiştir. Bulgular, işletmenin çevresel etkilerini azaltma yönünde istikrarlı bir çaba içinde olduğuna işaret etmektedir. Sonuçlar: Çalışma, çevresel sürdürülebilirlik açısından en kritik gelişim alanlarının açık biçimde tanımlanmasına katkı sağlamaktadır. İşletmelerin sınırlı kaynaklarını hangi alanlara yönlendirmeleri gerektiğine dair somut ve veri temelli bir yol haritası sunmaktadır. Ayrıca DNMEREC ve DNCRADIS yöntemlerinin birlikte kullanımı, karar önceliklerinin nesnel ve duyarlı biçimde belirlenmesini sağlayarak işletme düzeyindeki çevresel performansın ölçümünde güçlü bir yöntemsel çerçeve sunmuştur.
Labour Diversification and Efficiency Trade-offs in Cassava Production: Evidence from Smallholder Farmers in Nigeria
(İstanbul Gelişim Üniversitesi Yayınları / Istanbul Gelisim University Press, 2025) Olutumise, Adewale Isaac
Aim: This study examines the relationship between off-farm work participation and the technical efficiency of smallholder cassava farmers in Nigeria, addressing the trade-offs between labour diversification and on-farm efficiency. Method: Primary data were collected from 150 smallholder cassava farmers in Nigeria using a multi-stage sampling procedure and structured questionnaires. Data analysis employed stochastic frontier analysis (SFA) to estimate technical efficiency and logistic regression to identify determinants of offfarm work participation. Results: Off-farm work participation is associated with lower technical efficiency in cassava production. Farmers engaged in offfarm work achieved an average efficiency of 41.28%, compared to 51.42% among non-participants, suggesting that off-farm labour commitments may hinder timely farm management. Logistic regression analysis revealed that sex, household size, farming experience, and access to credit significantly influence participation in off-farm work. Conclusion: Findings emphasize policy imperatives for rural development that reconcile off-farm livelihood opportunities with sustainable cassava productivity. The need for policy efforts to promote labour-saving technologies, enhance access to rural credit, and develop flexible labour systems holds promise for enabling smallholder farmers to integrate livelihood diversification with efficient cassava production.
Sağlık Hizmet Kullanıcılarının Yeşil Hastane Uygulamalarına Dair Farkındalık Düzeyinin Değerlendirilmesi: Adana İl Örneği
(İstanbul Gelişim Üniversitesi Yayınları / Istanbul Gelisim University Press, 2025) Kaplan, Muhammed Emir; Çavmak, Şeyda
Amaç: Bu çalışma, sağlık hizmeti kullanıcılarının yeşil hastane kavramı ve uygulamalarına ilişkin farkındalık düzeylerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, bireylerin yeşil hastane uygulamalarıyla ilgili bilgi düzeyleri, bu uygulamaları sağlık kurumu tercihinde dikkate alma durumları ve demografik özelliklerine göre farkındalık düzeylerinde anlamlı farklılıkların bulunup bulunmadığı analiz edilmiştir. Böylece, çevresel sürdürülebilirliği esas alan sağlık hizmet sunumunun toplum nezdindeki karşılığının değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Yöntem: Araştırma, 2023-2024 döneminde Adana ilinde sağlık hizmeti alan bireyler üzerinde yürütülmüş ve kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenen 431 katılımcıdan anket yoluyla veri toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak, Mansur ve Korkmaz (2020) tarafından Türkçeye uyarlanan “Yeşil Hastane Tasarımı Ölçeği” kullanılmıştır. Veriler doğrulayıcı faktör analizi (DFA), tanımlayıcı istatistikler ve hipotez testleri ile analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %59,9’u sağlık kurumu tercihlerinde yeşil uygulamaları önemli bir kriter olarak değerlendirmektedir; ancak yalnızca %21,6’sı yaşadığı ilde yeşil hastane uygulamalarının varlığından haberdardır. En yüksek ortalamalar iç çevre kalitesi ve materyal-kaynaklar boyutunda elde edilirken, en düşük puan su verimliliği boyutunda gözlemlenmiştir. Cinsiyet, eğitim ve gelir düzeyine göre bazı boyutlarda farkındalık düzeyleri anlamlı şekilde farklılık göstermektedir. Sonuç: Araştırma, sağlık hizmeti kullanıcılarının yeşil hastane uygulamalarına yönelik farkındalığının belirli açılardan gelişmiş olduğunu ancak genel düzeyde yetersiz kaldığını ortaya koymuştur. Bu durum, çevresel sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmak için toplum temelli bilinçlendirme çalışmalarının önemini göstermektedir.
Ekonomik, Sosyal ve Çevresel Boyutlarıyla Madencilik Sektörünün Sürdürülebilir Kalkınmaya Katkısı: Türkiye Örneği
(İstanbul Gelişim Üniversitesi Yayınları / Istanbul Gelisim University Press, 2025) Yurdakul, Elif Meryem
Amaç: Çalışmanın amacı Türkiye’de madencilik sektörünün sürdürülebilir kalkınma üzerindeki etkisini incelemektir. Bu bağlamda sürdürülebilir kalkınmanın üç bileşeni olan ekonomik sürdürülebilirlik, çevresel sürdürülebilirlik ve sosyal sürdürülebilirlik ayrı ayrı modellenmiş ve madencilik sektörünün uzun dönemli sürdürülebilir kalkınma hedeflerine katkısı analiz edilmiştir. Yöntem: Çalışmada oluşturulan modellerde; ekonomik sürdürülebilirlik için ekonomik büyüme, sosyal sürdürülebilirlik için istihdam oranı ve çevresel sürdürülebilirlik karbon emisyonları bağımlı değişken olarak ele alınmıştır. Serilerin durağanlık düzeyleri ADF ve Zivot-Andrews birim kök testleriyle analiz edilmiştir. Seriler arasında uzun dönemli ilişkiyi belirlemek amacıyla Gregory-Hansen yapısal kırılmalı eşbütünleşme testi uygulanmış, uzun dönem katsayı tahminleri ise FMOLS (Fully Modified Ordinary Least Squares) ve CCR (Canonical Cointegrating Regression) yöntemleriyle gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Elde edilen sonuçlar, madencilik sektörü ile ekonomik, sosyal ve çevresel sürdürülebilirlik göstergeleri arasında uzun dönemli eşbütünleşme ilişkisi olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle ekonomik ve sosyal sürdürülebilirlik modellerinde madencilik sektörünün etkisi pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Çevresel sürdürülebilirlik modelinde ise etki negatif yönlü olmakla birlikte istatistiksel olarak anlamsız bulunmuştur. Sonuç: Türkiye’de madencilik sektörünün ekonomik ve sosyal sürdürülebilirliğe olumlu katkılar sunduğu, ancak çevresel sürdürülebilirlik açısından dikkatli politika tasarımlarına ihtiyaç duyulduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca ekonomik ve sosyal sürdürülebilir açısından uzun dönem katsayılarının düşük çıkması, sektörün potansiyelinin tam olarak kullanılmadığına ve sürdürülebilirliğin artırılması için önemli bir politika açığına işaret etmektedir.
Assessing Sectoral Climate Risks in Turkish Exports: An Integrated Multi-Criterion Decision-Making Framework for Green Finance Policy
(İstanbul Gelişim Üniversitesi Yayınları / Istanbul Gelisim University Press, 2025) Turgut, Muhammed
Aim: This study aims to assess the vulnerability of Türkiye’s export sectors to climate change and to conduct a comparative analysis of climate-related risks across key industries. Method: The research focuses on ten leading Türkiye’s export sectors (agriculture–food, textiles, automotive, iron–steel, chemicals, electrical devices, furniture, plastics, mining, and cement) and evaluates them based on seven climate risk criteria: emission intensity, climate sensitivity, supply chain vulnerability, energy dependency, adaptive capacity, dependency on foreign markets, and water usage. A two-stage Multi-Criteria DecisionMaking (MCDM) approach was employed. In the first stage, the SWARA (Step-wise Weight Assessment Ratio Analysis) method was used to determine the weights of the criteria based on expert opinions. In the second stage, the ARAS (Additive Ratio Assessment) method was applied to calculate performance scores and rank sectoral vulnerabilities. Result: According to the SWARA results, the most heavily weighted criteria were emission intensity (22%), energy dependency (17%), and climate sensitivity (15%). The ARAS analysis revealed that the agriculture–food sector (0.740) had the highest vulnerability, followed by the textile (0.587) and cement (0.559) sectors. The automotive (0.472) and electrical devices (0.466) sectors were found to be the least vulnerable. Conclusion: The findings offer a data-driven roadmap for prioritizing Türkiye’s export sectors based on climate risks, supporting the development of green finance policies. This study provides strategic insight for policymakers in designing climateresilient economic and trade frameworks.