Bağlanmanın kuşaklar arası aktarımının resim çizme yöntemi ile incelenmesi: Projektif araştırma

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Kuş Yuvası Çizim Testi aracılığıyla üç kuşak (anneanne, anne, çocuk) bağlanma temsillerinin karşılaştırılmasını ve nesiller arası aktarım düzeylerini incelemektir. Araştırmada, üç kuşağın çizimleri testin 12 değerlendirme kriteri temel alınarak analiz edilmiştir. Ki-Kare analizleri, büyük çoğunlukta anlamlı fark göstermemiştir (p > .05), bu durum bağlanma temsillerinin kuşaklar arasında tutarlı biçimde sürdüğünü ve nesiller arası benzer çizim örüntülerinin varlığını göstermektedir. Özellikle "yuvada ebeveyn kuş var mı?", "renklerin doğaya uygunluğu" ve "yuvanın zemine teması" gibi göstergelerde üç kuşak arasında dikkat çekici ölçüde benzerlik gözlemlenmiştir. Bununla birlikte, "güneş figürü var mı?" (χ² = 6.23, p = .044) ve "yuva ağaç gövdesine hapsedilmiş mi?" (χ² = 6.80, p = .033) maddeleri çocuk kuşağında diğer kuşaklara kıyasla daha yüksek frekansta gözlenmiştir. Bu farklılıklar, çocukların bağlanma temsillerinde çevresel faktörleri veya korunma alanlarını daha belirgin şekilde yansıttığını düşündürebilir. Spearman korelasyon analizi, üç kuşak arasında yüksek düzeyde pozitif ve anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir; anneanne ile anne ρ = .940 (p < .001), anne ile çocuk ρ = .893 (p < .001) ve anneanne ile çocuk ρ = .930 (p < .001) olarak bulunmuştur. Bu sonuçlar, bağlanma temsillerinin kuşaklar arasında tutarlı biçimde aktarıldığını ve benzer örüntülerle sürdürüldüğünü ortaya koymaktadır. Hiyerarşik kümeleme analizi ise anne ve anneanne kuşağının bağlanma temsillerinin birbirine yüksek düzeyde benzerlik gösterdiğini, çocuk kuşağının ise bu iki kuşaktan belirgin şekilde ayrıştığını ortaya koymuştur. Bu bulgular, bağlanma temsillerinin kuşaklar arasında hem süreklilik hem de yapısal farklılaşmalar gösterebileceğini ve Kuş Yuvası Çizim Testi'nin nesiller arası bağlanma aktarımını görünür kılmada işlevsel bir araç olabileceğini desteklemektedir.The purpose of this study was to compare attachment representations across three generations (grandmother, mother, and child) using the Bird's Nest Drawing Test and to examine the extent of intergenerational transmission. Drawings from three generations were analyzed based on the test's 12 evaluation criteria. Chi-square analyses revealed no significant differences in the majority (p > .05), indicating consistent attachment representations across generations and the existence of similar drawing patterns across generations. In particular, a striking similarity was observed across the three generations for indicators such as "Is there a parent bird in the nest?", "Affection of colors with nature?", and "Does the nest touch the ground?" However, items such as "Is there a sun figure?" (χ² = 6.23, p = .044) and "Is the nest enclosed in a tree trunk?" (χ² = 6.80, p = .033) were observed at higher frequencies in the child generation compared to the other generations. These differences may suggest that children more explicitly reflect environmental factors or protective environments in their attachment representations. Spearman correlation analysis revealed highly positive and significant relationships across the three generations; grandmother and mother ρ = .940 (p < .001), mother and child ρ = .893 (p < .001), and grandmother and child ρ = .930 (p < .001). These results suggest that attachment representations are consistently transmitted across generations and maintained in similar patterns. Hierarchical cluster analysis revealed that the attachment representations of the mother's and grandmother's generations were highly similar, while the children's generation differed significantly from these two generations. These findings support the notion that attachment representations can exhibit both continuity and structural variation across generations and that the Bird's Nest Drawing Test can be a useful tool for revealing the transmission of attachment across generations.