Will Kymlicka'nın "Azınlık Haklarının Liberal Teorisi ve Çokkültürlü Yurttaşlık" çerçevesinde Batı Trakya Müslüman Türk azınlığının incelenmesi

Abstract

Gerçekleştirilen bu çalışma Will Kymlicka'nın "Azınlık Haklarının Liberal Teorisi ve Çokkültürlü Yurttaşlık" kuramını temel alarak, Batı Trakya Müslüman Türk Azınlığı'nın durumunu incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, Lozan Antlaşması başta olmak üzere uluslararası ve ikili anlaşmalarla tanınan haklarının ihlal edilmesine rağmen, Batı Trakya Müslüman Türk Azınlığı'nın Yunanistan'daki Ortodoks çoğunluk ile yüz yılı aşkın bir süredir ciddi bir çatışma olmaksızın, çokkültürlü bir durumda bir arada nasıl yaşadığını analiz etmek ve bu durumu Kymlicka'nın teorik çerçevesiyle karşılaştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda, nitel araştırma yöntemlerinden "durum çalışması" deseni kullanılmıştır. Veriler, literatür taraması, arşiv incelemesi ve azınlık toplumunun farklı kesimlerinden temsilcilerle yapılan derinlemesine mülakatlar yoluyla toplanmıştır. Çalışma, Kymlicka'nın ulusal azınlıklar, özyönetim hakları, dış korumalar ve iç kısıtlamalar gibi kavramlarını merkezine alırken; Charles Taylor'ın "tanınma politikası" ve Bhikhu Parekh'in çokkültürlülük eleştirileri gibi farklı kuramsal yaklaşımlardan da yararlanmıştır. Araştırmanın bulguları, Batı Trakya'daki çokkültürlü ve çatışmasız yaşamın, Yunanistan'ın hoşgörülü politikalarından ziyade, azınlığın kendi kültürel kimliğine, diline ve dinine olan derin bağlılığı, Lozan Antlaşması'nın sağladığı hukuki güvence (dış korumalar) ve toplumsal iç dinamikler sayesinde sürdürüldüğünü göstermektedir. Azınlığın kimlik tanınma talebi, eğitim, dini özerklik ve siyasi temsil gibi alanlarda yaşadığı sorunlar, Kymlicka'nın liberal azınlık hakları teorisiyle hem örtüşen hem de ayrışan noktalar barındırmaktadır.This doctoral thesis examines the situation of the Western Thrace Muslim Turkish Minority based on Will Kymlicka's "Liberal Theory of Minority Rights and Multicultural Citizenship." The main purpose of the research is to analyze why the Western Thrace Muslim Turkish Minority has coexisted with the Orthodox majority in Greece for over a century without serious conflict, despite the violation of their rights recognized primarily by the Treaty of Lausanne and other international/bilateral agreements, and to compare this situation with Kymlicka's theoretical framework. To this end, a "case study" design from qualitative research methods was employed. Data were collected through literature review, archival research, and in-depth interviews with representatives from various segments of the minority community. While the study centers on Kymlicka's concepts such as national minorities, self-government rights, external protections, and internal restrictions, it also draws upon different theoretical approaches, including Charles Taylor's "politics of recognition" and Bhikhu Parekh's critiques of multiculturalism. The research findings indicate that the multicultural and conflict-free coexistence in Western Thrace has been sustained not primarily by Greece's tolerant policies, but rather by the minority's deep commitment to its own cultural identity, language, and religion, the legal security provided by the Treaty of Lausanne (external protections), and its internal social dynamics. The minority's demand for identity recognition and the challenges faced in areas like education, religious autonomy, and political representation reveal points of both convergence and divergence with Kymlicka's liberal theory of minority rights.